Leestekens – jargon van een tekstcorrector

  • door
leestekens - Tekst en letters

Leestekens worden gebruikt om een tekst beter leesbaar te maken. Als er een punt staat weet je dat de zin is afgelopen en als de zin eindigt met een vraagteken dan weet je dat het een vraag was.

Een punt, een komma of een vraagteken; iedereen weet wat deze leestekens betekenen. Maar ken je ook het gedachtestreepje of een cedille? In deze blog vertel ik je meer over leestekens.

Accent

Een accentteken helpt bij de uitspraak van een geschreven woord. Zo wordt met dit teken bijvoorbeeld duidelijk of je het woord ‘he’ moet uitspreken als hé of hè. Ook worden accenten gebruikt om het telwoord één aan te geven.

Accent grave en accent aigu

Het accent aigu, een streepje op een letter dat van linksonder naar rechtsboven gaat, is bedoeld om een benadrukking aan te geven, bij het woord café wordt bijvoorbeeld duidelijk dat de klemtoon op de tweede lettergreep valt.

Een accent grave is het streepje op een letter dat van linksboven naar rechtsonder wijst, zoals bij crème. Het gaat hierbij niet om het benadrukken van een woord, een accent grave geeft de uitspraak van een letter aan.

Accent circonflexe

Een accent circonflexe wordt ook wel een circonflexe genoemd en is een dakvormig teken boven op een letter ( ^ ). Dit leesteken komt in het Nederlands bijna alleen voor bij woorden van Franse herkomst, zoals crêpe. 

Koppelteken

Een koppelteken is een leesteken dat samenstellingen met elkaar verbindt. De meeste samenstellingen schrijf je aan elkaar, maar als dit niet zo is dan wordt het in de meeste gevallen met een koppelteken geschreven (bijvoorbeeld auto-ongeluk). Ook bij veel aardrijkskundige namen (zoals Zuid-Holland) wordt een koppelstreepje gebruikt.

Apostrof

Een apostrof ( ‘ ) wordt ook wel een weglatingsteken genoemd. Het is een leesteken in de vorm van een komma boven aan een regel. Dit leesteken wordt bijvoorbeeld gebruikt aan het begin van een woord zoals ’s avonds (in plaats van des avonds) of in het midden van een woord zoals m’n (in plaats van mijn). In een zin die met een apostrof begint is niet de eerste letter, maar de tweede letter een hoofdletter.

Gedachtestreepjes

Een gedachtestreepje is een liggend streepje (–) dat gebruikt wordt om een tussenzin of een onderbreking in een tekst aan te geven. 

Beletselteken

Het beletselteken bestaat uit drie puntjes. Het wordt daarom ook wel doorlooppuntjes (of in spreektaal puntje-puntje-puntje) genoemd. Een beletselteken laat een pauze zien of geeft aan dat de zin niet wordt afgemaakt.

Cedille

Een cedille is een soort haakje dat onder een medeklinker wordt geplaatst. In het Nederlands komt dit teken alleen voor in leenwoorden zoals façade.

Schrijf jij zelf de teksten voor je bedrijf? Wist je dat bij veel ondernemers de meeste fouten die ik tegenkom niet te maken hebben met een foute spelling, maar met inconsistentie? Denk bijvoorbeeld aan het inconsistente gebruik van leestekens. 

Wil jij met jouw tekst betrouwbaar én overtuigend overkomen? Download hier mijn gratis checklist zodat jouw tekst consistent wordt!

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *