Waarom zou je een pseudoniem gebruiken?

  • door
pseudoniem - negatieve recensies

Veel – ook bekende – auteurs kiezen ervoor een pseudoniem te gebruiken. De keuze om wel of geen pseudoniem te gebruiken is persoonlijk; er is geen goede of foute keuze. Wel kunnen er verschillende redenen zijn om wel, of juist niet, voor een pseudoniem te kiezen. Waarom zou je een pseudoniem gebruiken?

Wat is een pseudoniem?

Een pseudoniem betekende in het Oudgrieks letterlijk ‘valse naam’. Het is de aangenomen naam van een persoon, of soms van meerdere personen, die afwijkt van de echte naam. Een pseudoniem is een zelfgekozen naam, dus geen bijnaam. Door voor een pseudoniem te kiezen, zet de schrijver een masker op. De schrijver kan worden wie hij wil.

Waarom zou je een pseudoniem gebruiken?

  • Verschillende genres of doelgroepen

Een schrijver kan boeken schrijven in verschillende genres. Een auteur wordt, door lezers, dan ook vaak gekoppeld aan het genre waarin hij boeken schrijft. Voor deze auteur kan een pseudoniem een uitkomst bieden. Is je (echte) naam bekend als auteur van kinderboeken? Dan is het vreemd als je daarna onder dezelfde naam een thriller voor volwassenen publiceert. Schrijf je in meerdere genres, of verander je van doelgroep? Dan is het verstandig om voor een pseudoniem te kiezen.

  • Je eigen naam is geen ‘goede’ naam

Heb je een naam die niet ‘geschikt’ is als auteursnaam? Bijvoorbeeld omdat je een veel voorkomende naam hebt, dezelfde naam als een andere auteur, of een onuitspreekbare naam die moeilijk te schrijven is? Of misschien vind je je eigen naam gewoon niet mooi genoeg? Ook dan kan een pseudoniem een goede keuze zijn.

Of schrijf je Engelstalige boeken? Als je een typisch Nederlandse naam hebt – die in het Engels moeilijk uit te spreken is – komt dat niet aantrekkelijk over. Je kunt er dan voor kiezen om een (Engels klinkend) pseudoniem te gebruiken.

  • Een nieuwe kans

Heb je als schrijver een boek uitgebracht dat niet goed verkocht werd, of dat een slechte naam kreeg? Door een volgend boek onder een pseudoniem uit te geven wordt het boek niet geassocieerd met het eerder uitgegeven boek, waardoor je als schrijver een nieuwe kans krijgt.

  • Schrijven voor het andere geslacht

Een nieuwe chicklit geschreven? Wat fijn voor de vrouwen die graag chicklits lezen! Maar heel eerlijk, als ze zien dat het boek door een man geschreven is, zullen ze het waarschijnlijk minder snel lezen… Dit geldt natuurlijk ook andersom; als vrouw een boek schrijven over (een) mannelijke hoofdpersonage(s), dat kan bij de lezer ook vreemd overkomen. In deze gevallen kan het beter zijn om te kiezen voor een pseudoniem.

  • Bescherming en veiligheid

Schrijven onder een pseudoniem kan bescherming bieden. Als je een boek schrijft dan laat je je als schrijver direct of indirect zien in het verhaal. Opvattingen of onderwerpen die je deelt in het verhaal, kunnen in de weg zitten met bijvoorbeeld het beroep dat je naast schrijven hebt. Of je weet dat familieleden en/of kennissen het niet met jouw opvattingen eens zijn en je wilt geen persoonlijke recensies of opdringerige vragen over je verhaal. Of kaart je bijvoorbeeld bepaalde zaken aan als klokkenluider? Ook dan heb je misschien wel behoefte om je te beschermen achter een pseudoniem.

Een pseudoniem biedt een beschermingslaag tussen jou en de schrijver. Onder een pseudoniem kun je je hart luchten, zo uitgebreid als je wilt. Misschien durf je zelfs meer te zeggen als je schrijft onder een pseudoniem. Het geeft je meer vrijheid, omdat het beschermend voelt.

  • Meerdere schrijvers

Schrijven meerdere schrijvers of zelfs een schrijverscollectief aan een verhaal? Ook dan kan het gebruik van een pseudoniem een goede keuze zijn. Het pseudoniem is de naam waarmee naar buiten getreden wordt – het is immers gemakkelijker om één pseudoniem te onthouden, dan de namen van meerdere verschillende schrijvers. En bij welke achternaam moet je het boek zoeken in de bibliotheek, als het boek door meerdere schrijvers geschreven is?

Nadelen van een pseudoniem

Het grootste nadeel van een pseudoniem is toch wel dat persoonlijke promotie niet mogelijk is – tenzij je er openlijk voor uit bent gekomen dat het jouw pseudoniem is. Een vrouw die een mannenboek heeft geschreven, een man die een chicklit heeft geschreven, of iemand die vanwege bepaalde opvattingen of meningen in zijn boek anoniem wil blijven, zal geen persoonlijke promotie kunnen doen. Interviews met vakbladen, of misschien zelfs op televisie, jezelf promoten via social media – dit is een stuk lastiger als je onbekend wilt blijven. Als je onder een pseudoniem schrijft, dan zul je daar alternatieven voor moeten bedenken, want een belangrijk onderdeel van boekpromotie is om het boek onder de aandacht te brengen.

Persoonlijkheid is tegenwoordig belangrijk, niet alleen bij het verkopen van boeken. Mensen kopen van mensen, omdat ze de persoon leuk vinden of omdat ze het de persoon gunnen. Bij het gebruik van een pseudoniem ontbreekt dit belangrijke promotieaspect. Het gebruik van een pseudoniem creëert afstand tussen de schrijver en de lezer.

Bekende schrijvers en pseudoniemen

Suzanne Vermeer is het pseudoniem van de overleden auteur Paul Goeken, die eerder vier thrillers onder zijn eigen naam had uitgebracht. Zijn volgende boek werd uitgebracht onder het pseudoniem, omdat verwacht werd dat dat beter zou verkopen – dat klopte. Overigens is pas na zijn dood in 2011 bekend geworden dat hij achter het pseudoniem Suzanne Vermeer schuilde. Inmiddels is ‘Suzanne Vermeer’ overgenomen door een andere schrijver, want nog steeds verschijnen er nieuwe boeken. Wie die boeken nu schrijft? Dat is onbekend.

Succesvolle thrillerauteur Esther Verhoef besloot om ook erotische verhalen te gaan schrijven. Omdat deze twee genres veel van elkaar verschilden, besloot ze de erotische boeken onder het pseudoniem Marique Maas te schrijven. Dankzij dit pseudoniem worden de verschillende genres uit elkaar gehouden.

Als wereldberoemde schrijver weet J.K. Rowling dat lezers verwachtingen hebben bij haar (volgende) boeken. Ze is bekend geworden door haar verhalen over Harry Potter, en veel lezers gaan ervan uit dat ook volgende boeken die ze gaat schrijven over toverspreuken en vliegende bezemstelen gaan. Door voor een pseudoniem te kiezen kreeg J.K. Rowling een nieuwe kans, zonder bepaalde verwachtingen. Hoewel haar pseudoniem Robert Galbraith inmiddels ontmaskerd is, verschijnen er nog steeds boeken onder het pseudoniem.

Ga jij een pseudoniem gebruiken?

Wil jij ook een pseudoniem gebruiken voor je boek – om welke reden dan ook? Wil je je manuscript onder een andere naam opsturen naar een uitgever? Of wil je zelf je e-book uitgeven onder een pseudoniem?

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *